Student report: Masterclass “Grip op je schermgebruik”
Op dinsdag 11 november bezocht ik (Jort Hoekstra) namens de DSH de masterclass “Grip op je schermgebruik” bij de Hanze. Ik was daar om verslag te doen van de ochtend. De Masterclass werd georganiseerd in samenwerking met de Digital Society hub en studievereniging KIC. Armando Mulder van Verslavingszorg Noord-Nederland (VNN) nam ons mee in de wereld van dopamine, prikkels en de eindeloze verleiding van onze telefoon. Waarom we denken dat we “even” iets checken en een uur later nog steeds zitten te scrollen.
Opening
We begonnen met een Mentimeter over ons eigen schermgedrag. De uitkomsten waren herkenbaar voor de deelnemers. Bijna iedereen zit vaak online en is zich wel bewust van het probleem, maar niet van wat er precies achter zit. Dat vormde de opmaat voor Armando’s uitleg over aandacht, gewoontes en de werking van het brein bij overmatig schermgebruik.
Invloed op het brein
Armando legde uit hoe onze hersenen reageren op prikkels. Dopamine speelt daarbij de hoofdrol. Dat is het stofje dat zegt: “Nog één filmpje. Oké, nog eentje dan.” Cortisol komt vrij als je telefoon weer afgaat, en oxytocine zorgt voor dat kleine ego-boostje bij een like. Volgens Armando trainen we ons brein hiermee om te kiezen voor snelle kicks, wat diepe concentratie niet bepaald helpt.
Onderzoek en praktijkervaring
Uit onderzoek blijkt dat studenten tijdens het studeren om de paar minuten naar hun telefoon grijpen en daarna moeite hebben om weer in de flow te komen. Het duurt gemiddeld zo’n 23 minuten om weer terug te zakken in echte focus. Schermen vlak voor het slapen werken ook niet mee, omdat ze de aanmaak van melatonine verstoren. VNN ziet in de praktijk vooral vermoeidheid, stress en dalende concentratie. Soms gaat het verder en wordt gamen of scrollen echt een probleem.
Digitale verleiding
Daarna liet Armando zien hoe apps zijn ontworpen om je binnen te houden. Autoplay, vinkjes, tijdelijke content en kleine animaties. Alles is erop gericht om “nog even” te veranderen in “hoe is het alweer zo laat?”. Niet één truc is de boosdoener. Het is vooral het geheel dat ons te slim af is.
Conclusie
Deze masterclass voelde voor mij als een nuttige reminder. Je weet ergens wel dat overmatig schermgebruik een negatieve invloed heeft, maar het blijft iets abstracts totdat iemand laat zien wat er in je brein gebeurt en waarom stoppen zo lastig is. De uitleg over prikkels en de manier waarop apps worden ontworpen, maakte dat ik bewuster kijk naar mijn eigen gedrag. Het was een goede herinnering dat balans niet vanzelf komt en dat je schermtijd sneller oploopt dan je denkt.
Blijf op de hoogte
Wil je vaker bij een inspirerende masterclass of lezing zijn? Houd onze agenda op de website in de gaten!